Çin’in ihracatı, 2025 yılında ABD’nin tarife artışlarının neden olduğu belirsizliklere rağmen artış gösterdi ve ülkenin dış ticaret fazlası yıllık bazda ilk kez 1 trilyon dolar sınırını aşarak tarihi bir seviyeye ulaştı.
Çin Gümrükler Genel İdaresi, 2025 yılının Aralık ayı ve genel dış ticaret verilerini kamuoyuna duyurdu.
İHRACATTA YÜKSELİŞ, İTHALATTA SINIRLI ARTILAR
Açıklanan verilere göre, Çin’in ihracatı 2025 yılında bir önceki yıla göre yüzde 5,5 artarak 3,77 trilyon dolara ulaştı. Bu dönemde ithalat ise önceki yıla göre artış göstermeyerek 2,58 trilyon dolar seviyesinde sabit kaldı.
Bu gelişmeler doğrultusunda, dış ticaret fazlası kasım ayında kümülatif olarak 1 trilyon dolar eşiğini geçtikten sonra yıl sonunda 1,19 trilyon dolara yükseldi. Böylece Çin, yıllık bazda bu seviyenin üzerine çıkarak tüm zamanların en yüksek kapanışını gerçekleştirmiş oldu.
ARALIK AYI VERİLERİ DİKKAT ÇEKİYOR
Aralık ayında ihracat yıllık bazda yüzde 6,6 artarak kasım ayındaki yüzde 5,9’luk artışın üzerine çıktı. İthalat ise kasımda yüzde 1,9 artarken, aralık ayında yüzde 5,7 yükseldi. Aralık ayı dış ticaret fazlası ise 114 milyar dolar olarak hesaplandı.
GÜÇLÜ DIŞ TİCARET PERFORMANSI
Gümrükler Genel İdaresi Başkan Yardımcısı Vang Cün, 2025 verilerinin açıklandığı basın toplantısında, dış koşulların olumsuz olduğu bir yılda elde edilen güçlü dış ticaret performansının, hükümetin destekleyici politikaları ve Çin sanayisinin derinliği sayesinde mümkün olduğunu belirtti.
Vang, Çin’in ticaret ortaklarını çeşitlendirdiğini ve risklere karşı direncini artırdığını vurguladı. Ayrıca, küresel büyüme ve küresel ticaretin zayıflama eğilimlerinin yeni yılda da dış zorluklar yaratabileceğine dikkat çekti.
Analistler, ABD Başkanı Donald Trump’ın ikinci başkanlık döneminde tarife artışlarının Çin’in ihracatını yavaşlatmasının beklendiği bir ortamda, ülkenin güçlü dış ticaret performansının iç talepteki zayıflığı dengeleyen önemli bir büyüme unsuru olduğunu ifade etti.
ABD’YE İHRACATTA DÜŞÜŞ
Yıl boyunca süregelen tarife gerilimi, Çin’in ABD ile olan ticaretine olumsuz etkilerde bulundu. Çin’in ABD’ye ihracatı, Aralık 2025’te yüzde 30, yıl genelinde ise yüzde 20 azaldı.
Öte yandan, Çin’in en büyük ticaret ortağı olan Güneydoğu Asya Uluslar Birliği (ASEAN) ülkelerine ihracatı aralıkta yüzde 11,2, yıl genelinde ise yüzde 13,4 artış gösterdi. Avrupa Birliği ülkelerine ihracat aralıkta yüzde 11,6, yıl genelinde ise yüzde 8,4 yükselirken; Latin Amerika’ya aralıkta yüzde 9,8, yıl genelinde ise yüzde 7,4 ve Afrika’ya aralıkta yüzde 21,8, yıl genelinde ise yüzde 25,8 artış kaydedildi.
YIL İÇİNDE İHRACAT VE İTHALATTA DALGALANMALAR
Çin’in ihracatı ocak ve şubat aylarında yüzde 2,3 artış gösterirken, martta ABD’nin gümrük tarifelerini artıracağı beklentisiyle yapılan ön sevkiyatların etkisiyle yüzde 12,4 yükseldi. Nisan ayında karşılıklı tarife artışlarıyla gerilim tırmanmasına rağmen ihracat yüzde 8,1 artarak dış şoklara karşı direnç sinyali verdi.
Mayıs ayında yüzde 4,8, haziranda yüzde 5,8, temmuzda yüzde 7,2 artan ihracat, ağustosta yüzde 4,4 gerileyerek son altı ayın en düşük seviyesine indi. Eylül ayında yüzde 8,3 artış kaydeden ihracat, ekimde yüzde 1,1 azalırken, kasımda ABD ile tarife sorunlarına dair geçici uzlaşmanın etkisiyle yüzde 5,9 yükseldi.
İthalat ise ocak ve şubat aylarında yüzde 8,4, martta yüzde 4,3, nisanda yüzde 0,2 ve mayısta yüzde 3,4 geriledi. Haziranda yüzde 1,1, temmuzda yüzde 4,1 ve ağustosta yüzde 1,3 artan ithalat, eylülde yüzde 7,4 yükselerek 17 ayın en yüksek seviyesine ulaştı. Ekimde yüzde 1,1, kasımda ise yüzde 1,9 artış kaydedildi.
ABD İLE TARİFE RESTLEŞMESİ
ABD Başkanı Donald Trump’ın 2 Nisan’da aralarında Çin’in de bulunduğu ticaret ortaklarına ek gümrük vergileri getirmesi, iki ülke arasında ticaret savaşını başlattı. Bu süreçte ABD, Çin’e uyguladığı gümrük tarifesini yüzde 145’e çıkarırken, Çin de ABD’ye yönelik tarifeleri yüzde 125’e kadar yükseltti.
Artan ticari gerilim sonrasında, ABD’li ve Çinli yetkililer yıl boyunca tarife meseleleri ve ekonomik anlaşmazlıkların çözümü için çeşitli ülkelerde müzakereler gerçekleştirdi. Müzakerelerde taraflar, karşılıklı tarife artışlarını 90 günlük periyotlarla iki kez askıya aldı ve beşinci tur görüşmelerin sonunda ekonomik anlaşmazlıkların çözümüne yönelik geçici bir mutabakat çerçevesinde uzlaştıklarını duyurdular.
Bu uzlaşma çerçevesinde, ABD Başkanı Trump ile Çin Devlet Başkanı Şi Cinping’in 30 Ekim’de Güney Kore’nin Busan kentinde yaptığı görüşmenin ardından, ABD, Çin’e fentanil ve öncül maddelerin kontrolüne ilişkin gerekçeyle uyguladığı yüzde 20 ek gümrük tarifesini yüzde 10’a düşürdü. Ayrıca, karşılıklı tarifeler çerçevesinde getirilen yüzde 24 ek tarifenin ise 10 Kasım’dan itibaren bir yıl süreyle ertelendiği belirtildi.
