1840 yılından bu yana faaliyet gösteren PTT, zaman içinde hukuki yapısında önemli değişiklikler yaşamıştır. 2017 ve 2018 yıllarında alınan kararlarla PTT hisseleri Türkiye Varlık Fonu’na devredilmiştir. PTT, Bankacılık Yasası’na tabi olmaksızın, bu yasa kapsamında belirtilen faaliyet konuları doğrultusunda bankalarla yaptığı sözleşmeler ile bankalara destek hizmetleri, parasal posta ve ödeme hizmetleri sunmaktadır.
GELİR ARTTI AMA…
Hazine ve Maliye Bakanlığı’nın hazırladığı rapora göre, PTT 2023 yılında posta gelirlerinden 8.2 milyar TL kazanç elde etti. 2024 yılı için bu rakamın 18.2 milyar TL’ye yükseldiği belirtiliyor. Bu, bir önceki yıla göre yaklaşık yüzde 122 oranında bir artış olduğu anlamına geliyor.
2018 yılında hizmete sunulan PTT Kargomat cihazlarının sayısı, 2024 yılı itibarıyla 405’e ulaştı. Kargo hizmetlerinden 2024 yılında elde edilen toplam gelir ise 11.3 milyar TL olarak kaydedildi ve bu da bir önceki yıla göre yüzde 95 oranında bir artış göstermektedir. Ayrıca, 2024 yılında toplam PTTBank işlemlerinden elde edilen gelirler, 2023 yılına göre yüzde 27 artarak 2.9 milyar TL seviyesine çıktı.
ZARAR BÜYÜK
Bu gelir artışına rağmen kurumun mali yapısındaki bozulma devam ediyor. Bakanlık raporundaki verilere göre, PTT 2022 yılında 259.2 milyon lira zarar ederken, 2023 yılı itibarıyla bu zarar 2.4 milyar liraya yükseldi. 2024 yılı ise 3.6 milyar lira zarar ile kapandı. 2024 yıl sonunda brüt satışlarda 2023 yılına göre yüzde 70.5’lik bir artış yaşanırken, faaliyet giderlerinde ise yüzde 39.4 oranında bir artış meydana geldi.
PERSONEL SAYISI AZALIYOR
Kurumun toplam personel sayısında da bir azalma gözlemleniyor. 2022 yılında 23 bin 508 olan personel sayısı, 2023’te 21 bin 890’a geriledi. 2024 yılı itibarıyla bu sayı 21 bin 5’e düştü. PTT’de örgütlü bulunan KESK’e bağlı Haber-Sen, kurumun kötü gidişatının sendikal ayrımcılık ve liyakatsiz atamalarla ilişkili olduğunu vurguladı. PTT’nin her geçen gün daha kötü yönetilen bir kamu kurumu haline geldiğini belirten sendika, liyakat ilkelerine aykırı atamaların kurumsal yapıyı zayıflattığını ifade etti.
‘İŞLEYİŞ FELCE UĞRADI’
Haber-Sen, genel müdürlük ve taşra teşkilatlarında yetki ilişkilerinin bir sendika üzerinden tesis edilmesinin kurumsal işleyişi olumsuz yönde etkilediğine dikkat çekti. Başmüdürlüklerde ve genel müdürlük kadrolarında görev alan idarecilerin çoğunlukla belirli bir sendikanın üyesi olduğunu belirten sendika, bu durumun süreklilik kazanmasının dikkat çekici olduğunu kaydetti. Ayrıca, PTT Genel Müdürlüğü’nden talep edilen sendikal üyelik istatistiklerinin taraflarına iletilmediği, TBMM aracılığıyla gündeme getirilen konularda ise yanıltıcı yanıtlar alındığı ifade edildi.
YÖNETİCİLER ‘VEKALETEN’
Haber-Sen, mevcut uygulamalarla ilgili örnekler vererek şu görüşlerde bulundu:
“Bir kentte 5-6 şef kadrosunun boşta kalmasına rağmen memurların yetkilendirilerek müdür yapılması, kurumsal akla ve işleyişe aykırı bir durumdur. Bu uygulama, kamu kurumunun zarar etmesine ve çalışanlar arasında adalet duygusunun zedelenmesine yol açmaktadır. Mevcut idarecilerin büyük çoğunluğu, görevlerini vekâleten yürütmektedir.
Vekâleten görevlendirmeler, geçici bir çözüm olmasına rağmen PTT’de kalıcı bir yönetim politikası haline gelmiştir. Bu durum, idarecilerin sorumluluk almaktan kaçınmasına neden olmaktadır. Üstten gelen her emrin kanunsuz olup olmadığına bakılmaksızın yerine getirilmesi, yönetimin işine gelmektedir. Ayrıca, uzun yıllardır görevde yükselme ve unvan değişikliği sınavı yapılmaması, bu durumun bir yansımasıdır. Yerel düzeyde vekâleten görev alan yöneticilerin büyük çoğunluğunun belirli bir sendikaya üye olması veya yöneticilik geçmişinin bulunması da dikkat çeken bir başka sorundur.
Kurumumuza iletilen pek çok şikâyet ve bazı bölgelerde başmüfettiş talebinde bulunmamıza rağmen, gönderilen müfettişlerin genellikle taraflı ve eksik raporlar hazırladığı gözlemlenmektedir. Liyakatten uzak, siyasi ve sendikal yandaşlık temelli atamalar, hem kurumsal yapıyı zayıflatmakta hem de kamu hizmetinin aksamalarına yol açmaktadır.”
