Yeni yılın yaklaşmasıyla birlikte asgari ücret görüşmeleri gündeme gelirken, özel sektördeki maaş artışları oldukça düşük seviyelerde kalmaya devam ediyor. 2025 yılı için asgari ücrete yüzde 30 oranında bir zam yapılması beklenirken, özel sektörde çalışanların ortalama maaş artışının yıl boyunca yalnızca yüzde 27 düzeyinde kaldığı görülüyor. Yılın ilk altı ayında maaşlar yüzde 18 artarken, ikinci yarıda bu oran yüzde 8’e gerileyerek toplam artışın asgari ücretin altında kalmasına neden oldu.
ÖZEL SEKTÖRDE ÜCRET ARTIRIŞI ASGARİ ÜCRETİN GERİSİNDE KALDI
Yeni yılda belirlenmesi beklenen asgari ücretle ilgili heyecan sürerken, özel sektör çalışanlarının 2025’te aldıkları zamların asgari ücret artışının gerisinde kaldığı ortaya çıktı. Geçen yıl olduğu gibi bu yıl da temmuz ayında ara zam yapılmamış olması dikkat çekiyor. Asgari ücretin 2025’te yüzde 30 artacağı öngörülürken, özel sektördeki ortalama ücret artışının yüzde 27 seviyesinde kalması dikkat çekiyor. Yılın ilk yarısında ortalama maaşlar yüzde 18 artarken, ikinci yarıda sadece yüzde 8 artış yaşandı.
ASGARİ ÜCRET KOMİSYONUNDA DEĞİŞİM BELİRSİZ
Asgari Ücret Tespit Komisyonu’nun yeni yıl zammını belirlemek üzere gelecek hafta toplanması bekleniyor. Ancak komisyonun yapısında bir değişiklik yapılıp yapılmayacağı henüz netlik kazanmadı. TÜRK-İŞ Başkanı Ergün Atalay, daha önce yaptığı açıklamalarda mevcut komisyon yapısını “adil değil” olarak nitelendirerek, eğer düzenleme yapılmazsa görüşmelere katılmayacaklarını belirtmişti.
TÜRK-İŞ’TEN KOMİSYON YAPISI İÇİN YENİ FORMÜL
TÜRK-İŞ Başkanlar Kurulu’nun 4 Kasım’daki toplantısında komisyon yapısına ilişkin yeni öneriler gündeme geldi. Mevcut sistemde işçi, işveren ve hükümet üç eşit temsilci ile yer alırken, uyuşmazlık durumunda hükümet tarafı belirleyici oluyor. Yeni öneriye göre, komisyonun 11 üyeye indirilmesi, 5 işçi temsilcisinin karşısında hükümet ve işveren kanadından toplam 5 temsilci bulunması ve başkanlığın tarafsız bir kişi tarafından yürütülmesi talep ediliyor.
“YÖNETMELİK DEĞİŞMEDEN MASAYA OTURMAYIZ”
Ergün Atalay, toplantı sonrası yaptığı açıklamada komisyona katılmama kararlarının geçerliliğini koruduğunu hatırlattı. Yönetmeliğin değişmesi durumunda yeniden değerlendirme yapacaklarını ifade eden Atalay, işçilerin sözünün geçeceği adil bir yapı kurulmadıkça masaya dönmeyeceklerini vurguladı. Atalay’a göre çözüm, 5 işçi–5 işveren–tarafsız başkan formülünde yatıyor.
2025 ASGARİ ÜCRET İÇİN OLASI SENARYOLAR
Yeni yılda uygulanacak brüt asgari ücretin yüzde 20 zamla 31.206 TL, yüzde 25 zamla 32.506 TL, yüzde 30 zamla ise 33.807 TL olacağı tahmin ediliyor. Net asgari ücretin ise sırasıyla 26.525 TL, 27.630 TL ve 28.736 TL seviyelerine ulaşması bekleniyor.
ÖZEL SEKTÖR ARTIŞI ASGARİ ÜCRET ZAMMINI YAKALAYAMADI
2025’te asgari ücrete yapılan yüzde 25’lik artışa rağmen özel sektördeki maaş artışları daha düşük seviyelerde kalmış durumda. SGK’nın prime esas kazanç verilerine göre, özel sektörde ortalama brüt ücret Aralık 2024’te 37.523 TL iken, Şubat 2025’te yüzde 18 artışla 44.247 TL’ye yükseldi. Ağustos ayında ise yüzde 8’lik yeni bir artışla 47.677 TL seviyesine ulaşıldı. Yıl boyunca ortalama artış yüzde 27 olarak kaydedildi; bu oran asgari ücret zammının 3 puan altında kaldı.
Asgari ücretin geçtiğimiz yıl yüzde 49 arttığı ve ara zam yapılmadığı göz önüne alındığında, kamu ve özel sektördeki ortalama ücretlerin yıl boyunca yüzde 58’in üzerinde artış gösterdiği ve bu artışın asgari ücretin 9 puan üzerine çıktığı belirlendi. Böylece ortalama ücretin asgari ücrete oranı 2023’te 1,71’den 2024’te 1,88’e yükseldi. Ancak 2025 yılında bu oran yeniden gerileyerek 1,83 seviyesine düştü.
SGK verilerine dayanarak, maaşların asgari ücrete yakın olduğu sektörlerde işverenlerin yılın ilk yarısında yüksek oranlı zamlar yaparken, ikinci yarıda artışların sınırlı kaldığı gözlemleniyor. Bu sektörlerde toplam zam oranı yüzde 30 civarında gerçekleşti. Daha yüksek maaşların olduğu alanlarda ise artışların yıl içinde yayıldığı ancak genel olarak yüzde 30’un altında kaldığı tespit edildi.
Bazı sektörlerde ise ücret artışları oldukça sınırlı kalmaktadır. Örneğin, posta ve kurye hizmetlerinde toplam zam oranı sadece yüzde 5 olarak gerçekleşirken, depolama ve taşımacılık destek hizmetlerinde artış yüzde 13’de kalmıştır. Bina dışı yapı inşaatında ise toplam artış yüzde 17 seviyesinde gerçekleşmiştir.
