Türkiye, “Cumhurbaşkanlığı Hükümet Sistemi” adı verilen ve “Şahsım Devleti” modeline dayanan bir “Rejim Bunalımı” ile yüz yüze.
Sağ kesimden gelen politikacılar, iktidarda olmadıkları dönemlerde Temel Hak ve Özgürlükleri savunma eğilimindeler. Ancak iktidara geldiklerinde bu hakları muhalefete tanımıyorlar ve Anayasa kurallarına uymaktan uzaklaşıyorlar.
Mevcut iktidar, bu geleneksel yaklaşımı, yargı organlarının yapısını kendi kararlarına bağlı hale getirerek “yargı bağımsızlığını” ortadan kaldırmak suretiyle uyguladı.
Bu nedenle, günümüz siyasal, ekonomik ve hukuksal sorunlarının kökeninde yatan “Rejim Bunalımı”nın çözümü, Temel Hak ve Özgürlükleri savunan partilerin ve görüşlerin bir araya gelmesiyle mümkün olabilir.
Son dönemde yeniden gündeme gelen Kemalistler ile Sosyalistler arasındaki iş birliği, bu arayışlar bağlamında önemli bir anlam kazanıyor.
***
Kuramsal olarak tartışması en güç kavramlardan biri, “Kemalizm” ve “Sosyalizm”in ne olduğudur.
Çünkü “Kemalizm” ve “Atatürkçülük”, Türkiye Cumhuriyeti’nin kurucusu Mustafa Kemal Atatürk’ten adını aldığı için, çok sayıda kişi tarafından yanlış anlaşılan kavramlardır.
“Kemalizm”, zaman zaman Atatürk Devrimini temsil eden Laik Cumhuriyet ve Cumhuriyet Devrimlerine karşı olan Şeriatçılar ve Etnikçiler tarafından, sadece İstiklal Savaşı ile sınırlı ya da yalnızca Jakobenlik olarak kullanılmaktadır.
“Sosyalizm”, “Komünizm” ve “Marksizm” ise uzun yıllar yasaklı kalmış olmaları nedeniyle, farklı şekillerde ifade edilmiş ve çoğu zaman birbirine düşman yaklaşan gruplar tarafından değişik tanım ve uygulamalara tabi tutulmuştur.
***
Bugün burada, her iki kavramın özünü tanımlayan iki kuramsal yöntem ile ittifak önerisinin “Reel Politika” açısından tartışılmasını Pazar günü yazacağım.
Atatürkçülük ve Kemalizm, birbirine oldukça yakın kavramlardır. Atatürkçülük, Kemalizmi de kapsayan bir “Akıl ve bilim yolu” yöntemi olarak tanımlanabilir. Kemalizm ise, Atatürkçülüğün 1920’ler ve 1930’lar Anadolu’sunda, geri kalmış bir Din/Tarım Toplumuna dönüşüm sağlamak için uygulanan bir “kısa yol reçetesi”dir.
Marksizm ile Sosyalizm ve Komünizm de benzer şekilde birbirine yakındır. Marksizm, tarihe ve geleceğe, toplumların üretim ilişkileri bağlamında diyalektik bir mantıkla bakan bir yöntemdir. Bu yöntem, genç ve olgun Marx arasındaki farklılıkları, Leninizm, Stalincilik, Maoizm, Enver Hocacılık, Titoculuk gibi değişik ve bazen de birbirine düşman olan uygulamaları kapsar.
Atatürkçülük ile Kemalizm, Marksizm ile Sosyalizm ve Komünizm, kuramsal tartışmalarda ve uygulamalarda birbirlerinden oldukça farklı ve hatta düşmanca konumlanabilen ideolojik, siyasal, kültürel ve ekonomik yöntemlerdir. Ancak bu kavramların esas özleri, akıl, bilim, üretim ilişkileri, sömürü ve diyalektik anlayışına dayanmaktadır; bağımsızlık, özgürlük, eşitlik, laiklik, adalet ve barış gibi değerlere yöneliktir.
Detayların, coğrafyanın, tarihin, ülkenin ve toplumun koşullarına göre değişebileceği düşüncesindeyim.
***
Yazımı tamamlarken, yanlış bir izlenim vermek istemiyorum. Teorik olarak benzer ilkelere sahip görünseler de, önceki yazılarımda Türkiye’de Atatürkçülük ile Marksizmin, Laik ve Demokratik Cumhuriyet için bir türlü ittifak kuramadığını ve tam tersine bu cumhuriyetin temellerini sarsan gelişmelere yol açtığını vurguladım.
Pazar günü yazıyı beklemenizi rica ediyorum.
*Not: “BENCE” kelimesini, ukalaca bir tavırla değil, mütevazı bir tutumla, “Siz elbette katılmayabilirsiniz; ben şimdilik böyle bir öneride bulunuyorum” anlamında kullanıyorum.
